مارجین (Margin) در فارکس چیست
مارجین یکی از اصطلاحات بازار فارکس است که به معنی میزان وجه نقدی اشاره دارد که معامله‌گر برای باز کردن یک معامله، باید پرداخت کند و در معاملات نقش مهمی را ایفا می‌کند. اغلب بروکرهای فارکس امکاناتی در اختیار سرمایه‌گذاران و معامله‌گران بازار فارکس قرار می‌دهند که مارجین به یکی از آن‌ها مربوط می‌شود. از آنجا که مارجین می‌تواند بر معاملات یک تریدر تاثیر بسزایی داشته باشد.
فهرست مطالب
مارجین چیست؟
مارجین را می‌توان به پولی تعبیر کرد که معامله‌گر برای تضمین معاملات خود به کارگزار یا صرافی پرداخت می‌کند. این وجه به‌عنوان وثیقه برای پوشش دادن ریسک‌های معاملاتی که توسط تریدر انجام می‌شود، به کار خواهد رفت.
معامله‌گران باید به میزان مارجینی که هر کارگزار تعیین کرده است، توجه داشته باشند، چون این میزان، حداکثر سطح اهرمی را که می‌توانند در حساب خود به کار ببرند، مشخص می‌کند. با استفاده از این سازوکار، تریدرها قادرند تا حجم معاملات خود را افزایش دهند و پوزیشن‌هایی با اهرم بالا را باز کنند.
همچنین، مارجین به معامله‌گران این فرصت را می‌دهد که با استفاده از سرمایه اولیه کمتر، حجم بیشتری از معاملات را در بازار انجام دهند.
به‌عنوان مثال، اگر قصد دارید مبلغی معادل ۱۰۰ هزار دلار از جفت ارز USD/CAD را خریداری کنید، نیازی به پرداخت کامل این مبلغ نیست، بلکه می‌توانید تنها بخشی از آن، مثلاً ۵ هزار دلار را پرداخت نمایید؛ این مقدار واقعی، به کارگزار فارکس شما بستگی دارد.
مارجین را می‌توان به عنوان وثیقه یا تضمین در نظر گرفت که برای باز کردن یک پوزیشن با اهرم و باز نگه داشتن آن لازم است؛ مارجین صرفا بخشی از وجوه شما است که کارگزار فارکس شما برای باز نگه داشتن معامله شما و اطمینان از اینکه می‌توانید ضرر احتمالی را پوشش دهید، از موجودی حسابتان کنار می‌گذارد. این بخش از سرمایه شما به اندازه مدت معامله‌تان نزد بروکر قفل می‌شود.
پس از بسته شدن معامله، مارجین فری «آزاد» می‌شود و به حساب شما باز می‌گردد؛ این مقدار، می‌تواند دوباره برای باز کردن معاملات جدید «قابل استفاده» باشد.
اصطلاحات مارجین
پیش از شروع معاملات مارجین در بازار فارکس، باید با اصطلاحات مرتبط با مارجین آشنا شوید. در ادامه این متن به معرفی این اصطلاحات خواهیم پرداخت:
کال مارجین (Margin Call):
«کال مارجین» وضعیتی است که در آن، چنانچه شما در بازار فارکس معامله‌ای با استفاده از لوریج انجام دهید و بازار در جهت مخالف حرکت کند، کارگزار (بروکر) شما تقاضا می‌کند که مبلغ بیشتری به حسابتان واریز کنید.
این کار، به منظور جلوگیری از بسته شدن موقعیت‌های معاملاتی شما به دلیل نرسیدن موجودی حساب به حد نیاز است. در نتیجه، باید همواره موجودی کافی در حساب خود نگه دارید تا بتوانید هزینه‌های معاملات باز را پوشش دهید.
در صورت رخ دادن کال مارجین، بروکر سه گزینه پیش روی شما قرار می‌دهد که عبارتند از:
- معامله خود را ببندید.
- حجم معامله خود را کاهش دهید تا از بسته شدن خودکار آن جلوگیری به عمل آید.
- مبلغ بیشتری به حساب خود واریز کنید.
اگر هیچ یک از این گزینه‌ها انتخاب نگردد و بازار همچنان در جهت مخالف حرکت کند، کارگزار به طور خودکار معامله شما را می‌بندد و احتمال دارد که تمام سرمایه‌گذاری خود را از دست بدهید.
فری مارجین (Free Margin):
این اصطلاح، به مقدار پول آزاد در حساب‌های معاملاتی اشاره دارد که می‌توان برای انجام معاملات جدید از آن استفاده کرد. فری مارجین، با کم کردن مارجین استفاده‌شده از مجموع اکوییتی حساب به دست می‌آید.
ایکوئیتی (Equity):
Equity، نشان‌دهنده سرمایه فوری تریدر است، در زمانی که پوزیشن‌ها باز هستند. ایکوئیتی با توجه به نوسانات قیمت در بازار متغیر خواهد بود؛ ولی در صورتی که هیچ پوزیشن بازی وجود نداشته باشد، ایکوئیتی با مقدار بالانس برابر می‌شود.
سطح مارجین (Margin Level):
اصطلاح سطح مارجین، به صورت درصدی از نسبت موجودی واقعی به مارجین استفاده‌شده محاسبه خواهد شد و نشان‌دهنده سلامت مالی حساب معاملاتی شما در برابر نوسانات بازار است.
سطح کال مارجین (Margin Call Level):
در بازار فارکس، سطح هشدار کال مارجین زمانی رخ می‌دهد که سطح مارجین (Margin level) به درصدی معینی برسد یا از آن پایین‌تر بیاید. به محض رسیدن به این حد، به معامله‌گر هشدار داده می‌شود.
در این وضعیت، معامله‌گر قادر به باز کردن موقعیت‌های معاملاتی جدید نخواهد بود. برای مثال، اگر سطح هشدار مارجین کال ۵۰ درصد باشد، وقتی سطح مارجین به ۵۰ درصد برسد، حساب شما در وضعیت کال مارجین قرار گرفته و امکان باز کردن موقعیت‌های جدید را نخواهید داشت.
لیکوئیدیتی (Liquidation):
لیکوئیدیتی به آن زمان اشاره دارد که یک معامله‌گر، کل سرمایه‌ی خود را از دست می‌دهد.
مارجین لازم (Required Margin):
این مارجین، مقداری از دارایی‌های حساب است که قبل از باز کردن موقعیت توسط کارگزار به‌عنوان ضمانت قفل می‌شود. میزان مارجین لازم با محاسبه اختلاف بین ارزش فعلی ضمانت (مارجین) و ارزش داد و ستد با اهرم (لوریج) تعیین می‌گردد.
موجودی/بالانس (Balance):
اصطلاح “بالانس” به کل سرمایه و دارایی‌ها در حساب معاملاتی شما اشاره دارد. این مقدار نسبت به معاملات باز معامله‌گر ارتباطی ندارد. به‌طور مثال، اگر شما ۲۰۰۰ دلار به حساب معاملاتی خود اضافه کرده‌اید، بالانس شما ۲۰۰۰ دلار خواهد بود.
این مقدار موجودی در طول زمان تغییر نمی‌کند، حتی اگر شما یک معامله را باز کنید؛ البته، پس از بسته شدن معامله، موجودی شما ممکن است افزایش یا کاهش یابد، بسته به نتیجه‌ی سود یا زیانی که دریافت کرده‌اید.
مارجین استفاده‌شده (Used Margin):
مارجین استفاده‌شده، مبلغ حداقلی است که در یک معامله به‌عنوان وثیقه قفل می‌شود و معامله‌گر نمی‌تواند آن را برای باز کردن موقعیت دیگری استفاده کند.
فول مارجین (Full Margin)
همان‌طور که از نامش می‌توان حدس زد، مارجین کامل یا فول مارجین، به کلیه مارجین‌هایی گفته می‌شود که یک معامله‌گر برای باز کردن و نگهداری موقعیت‌های معاملاتی خود در بازار نیاز دارد تا در حساب معاملاتی‌اش موجود باشد.
به بیان دیگر، فول مارجین، شامل مجموع مارجین اولیه (مارجین لازم برای باز کردن یک پوزیشن) و هر مارجین اضافی است که احتمال دارد در طول زمان برای معامله‌گر ضروری شود.
این اصطلاحات، ابزارهای ضروری برای فهم و مدیریت ریسک در معاملات مارجین هستند و آگاهی از آن‌ها پیش از ورود به این نوع معاملات، بسیار اهمیت دارد.
مزایای استفاده از مارجین
وام‌های کلان با انعطاف‌پذیری بالا
در معاملات مارجین، کارگزاران وام‌های بزرگی را به تریدرها ارائه می‌دهند که از نظر بازپرداخت بسیار انعطاف‌پذیر هستند. این وام، به محض باز شدن پوزیشن در اختیار تریدر قرار می‌گیرد و تا زمانی که معامله بسته نشود، نیازی به بازپرداخت نیست.
استفاده از اهرم
اهرم، یکی از دلایل اصلی است که سرمایه‌گذاران تمایل زیادی به معامله با مارجین نشان می‌دهند. کارگزاران با فراهم آوردن وام‌های جذاب، قدرت خرید معامله‌گران را تقویت می‌کنند. این امر به تریدرها اجازه می‌دهد که حتی با سرمایه‌های کوچک، معاملات بزرگی را انجام دهند.
افزایش سود
در صورتی که معاملات تریدر با سود همراه باشد، استفاده از معاملات مارجین می‌تواند سوددهی را برای او افزایش دهند.
امکان معامله روی چند نماد
استفاده از حساب مارجین، به شما امکان می‌دهد تا سرمایه‌ی قابل توجهی در اختیار داشته باشید و به طور همزمان روی چند نماد مختلف پوزیشن‌های معقولی باز کنید. در این حالت، اگر برخی از معاملات طبق تحلیل شما پیش نرود، می‌توانید ضررها را جبران کرده و حتی به کسب سود اضافی نیز بپردازید.
کارمزد پایین در معاملات روزانه
اگر شما به‌عنوان یک معامله‌گر روزانه فعالیت کنید و معامله‌ی شما تا پایان روز (به وقت سرور کارگزار) بسته شود، تنها یک کارمزد جزئی پرداخت خواهید کرد و هیچ سواپ شبانه‌ای به آن اضافه نخواهد شد.
معایب استفاده از مارجین
معاملات با استفاده از مارجین، با وجود داشتن فواید قابل توجهی برای معامله‌گران، معایبی نیز دارند. در ادامه، به برخی از مهم‌ترین معایب آن‌ها اشاره میکنیم.
زمانی که سرمایه‌گذاران، بیشتر با هدف افزایش سود به معاملات مارجین دار روی می‌آورند، باید متوجه این موضوع باشند که در این نوع معاملات، میزان زیان احتمالی نیز به همان اندازه افزایش می‌یابد.
به‌عنوان مثال، اگر ارزش دارایی‌های خریداری‌شده توسط حساب مارجین به‌طور ناگهانی کاهش پیدا کند، سرمایه‌گذار احتمال دارد که نه تنها سرمایه‌ی قابل توجهی را از دست بدهد، بلکه با موقعیتی مواجه گردد که حساب او دچار کال مارجین شود.
همچنین، استفاده از مارجین، مستلزم پرداخت هزینه‌هایی به بروکر برای مقدار وامی است که به تریدر ارائه می‌دهند. کارگزاران اغلب هزینه‌ی بهره را دریافت می‌کنند که این هزینه‌ها باید پرداخت شوند، صرف نظر از اینکه عملکرد حساب مارجین شما مثبت باشد یا منفی.
فرمول محاسبه‌ی مارجین (برای هر معامله)
محاسبه‌ی مارجین برای هر معامله، در دو وضعیت انجام می‌گیرد. در صورتی که ارز پایه با ارز حساب معامله‌گر یکی باشد؛ فرمول محاسبه‌ی مارجین برای هر معامله به شکل زیر است:
مارجین لازم = ارزش واقعی معامله × نرخ مارجین
و در صورتی که، ارز پایه با ارز حساب معامله‌گر متفاوت باشد؛ فرمول محاسبه‌ی مارجین برای هر معامله به شکل زیر خواهد بود:
مارجین لازم = ارزش واقعی معامله × نرخ مارجین × نرخ تبدیل بین ارز پایه و ارز حساب
مدیریت ریسک معامله با مارجین
انجام معامله در بازارهای مالی همیشه با درصدی از ریسک همراه است. معاملات مارجینی که شامل لوریج می‌شوند، این درصد را افزایش می‌دهند.
معامله با مارجین بر اساس قرض گرفتن مقداری سرمایه از بروکر انجام می‌شود؛ از این رو در صورتی‌که پوزیشن در زمان مناسب بسته نشود یا با شکست مواجه شود، ممکن است سرمایه تریدر از دست برود و برای بازپراخت پول به بروکر با مشکل مواجه شود. به همین جهت باید یک استراتژی برای مدیریت ریسک معامله داشته باشد.
در اینجا راه کارهایی برای مدیریت ریسک معاملات مارجین ارائه می‌دهیم که برای شما به‌عنوان تریدر مفید خواهد بود:
- اگر یک معامله‌گر تازه کار هستید و سرمایه کم دارید، سعی کنید از اهرم‌های کم بین ۱ تا ۲۰ استفاده کنید.
- برای معاملات خود حد سود و حد ضرر قرار دهید.
- حتما پیش از ورود به معامله یک استراتژی مناسب بچینید.
- اخبار مهم سیاسی و اقتصادی شامل تغییرات نرخ بهره و ناآرامی در دنیا را دنبال کنید.
- ارتباط بازارها با یکدیگر (همبستگی مثبت و منفی بازارها) را در نظر بگیرید.
تفاوت لوریج و مارجین
مفهوم دیگری که درک آن برای انجام معامله در بازار فارکس اهمیت دارد، تفاوت بین مارجین و اهرم است. در ادامه تفاوت این دو را به‌طور کامل شرح می‌دهیم.
مارجین و اهرم فارکس به هم مرتبط هستند، اما معانی متفاوتی دارند. پیش از این در مورد مارجین فارکس صحبت کردیم؛ اینکه سپرده مورد نیاز برای انجام معامله و باز نگه‌داشتن یک پوزیشن با اهرم است. حال باید بدانید که اهرم به شما این امکان را می‌دهد تا پوزیشن‌های بزرگ‌تری را با سرمایه کمتر باز کنید.
نسبت اهرمی ۳۰:۱ به این معنی است که یک معامله‌گر می‌تواند معامله‌ای به ارزش ۳۰ برابر سرمایه اولیه خود باز کند. به‌عنوان مثال، اگر یک تریدر ۵۰۰۰ دلار برای باز کردن معامله داشته باشد و نسبت اهرمی ۳۰:۱ را انتخاب کند، می‌تواند پوزیشنی به ارزش ۱۵۰ هزار دلار باز کند.
در معاملات فارکس، مقدار لوریج (اهرم) به نرخ مارجین مربوط می‌شود که به معامله‌گر می‌گوید چند درصد از ارزش کل معامله برای ورود به یک پوزیشن لازم است. بنابراین، اگر مارجین فارکس ۳/۳ درصد باشد، لوریج ۳۰:۱ خواهد بود. همچنین اگر مارجین ۵ درصد باشد، لوریج ۲۰:۱ است. مارجین ۱۰ درصد نیز معادل لوریج ۱۰:۱ می‌شود.
در بازار فارکس، حرکت کاهشی یا افزایشی یک ارز بر حسب پیپ محاسبه می‌شود. پیپ کوچک‌ترین حرکتی است که یک ارز می‌تواند انجام دهد. برای اکثر جفت ارزهای اصلی، مانند GBP/USD، پیپ حرکت قیمت ۰.۰۰۰۱ است. اگر GBP/USD از ۱.۴۱۰۰ به ۱.۴۲۰۰حرکت کند، این حرکت ۱۰۰ پیپ است که فقط یک سنت حرکت در نرخ ارز را نشان می‌دهد. در حالی که حرکت به‌اندازه یک سنت چندان زیاد به نظر نمی‌رسد، با استفاده از اهرم، می‌تواند سود قابل‌توجهی برای تریدر فارکس ایجاد کند.
لوریج در معاملات فارکس از این جهت که اجازه می‌دهد حرکات کوچک قیمت به سودهای بزرگ‌تر تبدیل شوند، نقش مهمی دارد. با این وجود، توجه داشته باشید که همزمان اهرم می‌تواند منجر به زیان‌های بزرگ‌تر شود. بنابراین، مهم است که لوریج به درستی مدیریت شود و بیش‌ازحد مورد استفاده قرار نگیرد. توجه داشته باشید که اهرم ریسک معاملات را افزایش می‌دهد، از این رو باید با احتیاط استفاده شود.
مفهوم سررسید در معاملات مارجین دار
در معاملات با مارجین، برخلاف معاملات سنتی که دارای تاریخ سررسید معینی هستند، تاریخ سررسیدی وجود ندارد. شما می‌توانید معاملات خود را تا زمان دلخواه و نیازمندی، با پرداخت بهره، باز نگه دارید.
البته، لازم است که همواره به میزان ضررهای احتمالی در معاملات خود توجه کنید. چنانچه ضررها به حد نزدیکی از موجودی حساب شما رسیده باشند و شما خواستار ادامه نگهداری معامله باشید، می‌توانید با افزودن به موجودی اولیه‌تان، ریسک را کاهش دهید.
این افزایش موجودی می‌تواند به شما امکان دهد تا موجودی خود را به سطح لازم برای ادامه معامله برسانید و از احتمال وقوع ضررهای بیشتر پیشگیری کنید. با این حال، همچنان باید به مدیریت دقیق ریسک و کنترل ضررها توجه ویژه‌ای داشته باشید تا از خطرات افزایشی جلوگیری به عمل آید.
